Đô thị Tuyên Quang hôm nay.

Chiến khu cách mạng phát huy vai trò  hậu phương lớn

Nhắc đến Tuyên Quang là nhắc đến những địa danh lịch sử gắn với cách mạng Việt Nam, nơi khởi nguồn những quyết sách mang tầm vóc lịch sử. Tại Tân Trào, Quốc dân Đại hội Tân Trào 1945 đã được tổ chức, thông qua Lệnh Tổng khởi nghĩa, 10 chính sách lớn của Việt Minh và cử ra Ủy ban Dân tộc Giải phóng Việt Nam, tiền thân của Chính phủ lâm thời, mở đường cho thắng lợi của Cách mạng Tháng Tám 1945.

Không chỉ là nơi phát đi hiệu lệnh lịch sử, Tuyên Quang còn là “an toàn khu”, là trung tâm lãnh đạo cách mạng trong suốt những năm tháng kháng chiến. Tại các lán, trụ sở ở Tân Trào, Minh Thanh và vùng lân cận, Chủ tịch Hồ Chí Minh cùng Trung ương Đảng đã sống và làm việc, đưa ra nhiều quyết sách quan trọng, định hướng đường lối kháng chiến lâu dài, toàn diện; đồng thời là địa bàn huấn luyện, tập kết lực lượng, cung cấp nhân lực, vật lực cho tiền tuyến.

Bước vào cuộc kháng chiến chống Mỹ, dù không phải là chiến trường trực tiếp, Tuyên Quang vẫn phát huy vai trò hậu phương lớn, chi viện sức người, sức của cho miền Nam ruột thịt. Hàng vạn thanh niên lên đường nhập ngũ, nhiều gia đình tiễn con em ra trận với tinh thần “tất cả vì miền Nam thân yêu”. Các phong trào thi đua sản xuất, tiết kiệm, ủng hộ tiền tuyến diễn ra sôi nổi, góp phần vào thắng lợi chung của dân tộc.

Sau năm 1975, đất nước thống nhất, nhưng Tuyên Quang vẫn phải đối mặt với nhiều khó khăn. Tuyên Quang, khi đó là tỉnh Hà Tuyên, bước vào cuộc Chiến tranh bảo vệ biên giới phía Bắc. Là địa bàn có vị trí chiến lược, nơi phên dậu của Tổ quốc, Hà Tuyên phải đồng thời thực hiện hai nhiệm vụ: ổn định đời sống Nhân dân, khôi phục sản xuất và sẵn sàng chiến đấu, phục vụ chiến đấu.

Phong trào “vừa sản xuất, vừa chiến đấu” lan tỏa rộng khắp. Nhiều tuyến đường, công trình hậu cần được gấp rút xây dựng, đảm bảo thông suốt cho việc cơ động lực lượng, vận chuyển lương thực, vũ khí, trang thiết bị ra khu vực biên giới. Trên đồng ruộng, trong nhà máy, người dân nỗ lực duy trì sản xuất, đảm bảo nguồn lương thực, thực phẩm phục vụ đời sống và chi viện cho mặt trận, góp phần trực tiếp vào việc bảo vệ chủ quyền lãnh thổ Tổ quốc.

Trong suốt chiều dài lịch sử cách mạng, Tuyên Quang không chỉ là “địa chỉ đỏ” về truyền thống mà còn là nơi hội tụ ý chí, niềm tin và sức mạnh đại đoàn kết dân tộc. Những đóng góp to lớn đó đã làm nên vị thế đặc biệt của Tuyên Quang trong lịch sử, đồng thời trở thành nền tảng tinh thần vững chắc cho sự phát triển trong các giai đoạn tiếp theo.

Đồng chí Bí thư Tỉnh ủy Hầu A Lềnh kiểm tra quy hoạch công trình Nâng cấp Quốc lộ 2 và xây cầu mới nối Quốc lộ 2 với đường vành đai phía Nam đoạn km 286 + 450, Quốc lộ 2, tổ 19, phường Hà Giang 1.

Vươn tầm trong kỷ nguyên mới

Bước vào thời kỳ đổi mới, Tuyên Quang và Hà Giang được chia tách từ tỉnh Hà Tuyên (năm 1991). Hai tỉnh từng bước vượt qua xuất phát điểm thấp, vươn lên bằng những giải pháp đồng bộ và phù hợp với điều kiện thực tiễn. Từ tỉnh thuần nông, kinh tế nhỏ lẻ, cơ cấu kinh tế không ngừng sự chuyển dịch tích cực theo hướng tăng dần tỷ trọng công nghiệp - xây dựng và dịch vụ.

Các lĩnh vực kinh tế, văn hóa, xã hội đạt nhiều kết quả tích cực. Bản sắc văn hóa dân tộc được gìn giữ và phát huy, góp phần tạo nên sự đa dạng, phong phú trong đời sống tinh thần. Công tác an sinh xã hội được đảm bảo, các chính sách hỗ trợ người dân được triển khai hiệu quả.

Bước vào giai đoạn phát triển mới, sau hợp nhất tỉnh, Tuyên Quang xác định rõ mục tiêu và lộ trình với những chỉ tiêu cụ thể, thể hiện quyết tâm chính trị cao. Đến năm 2030, tỉnh phấn đấu trở thành địa phương phát triển khá, toàn diện, bền vững, có thu nhập trung bình cao. Tốc độ tăng trưởng GRDP bình quân giai đoạn 2026 - 2030 đạt 10,5%/năm; quy mô GRDP đạt khoảng 170.000 tỷ đồng; GRDP bình quân đầu người đạt 95 triệu đồng.

Kinh tế số được xác định là động lực tăng trưởng mới, đóng góp tối thiểu 20% GRDP. Năng suất lao động đạt trên 213 triệu đồng/lao động, phản ánh sự chuyển dịch mạnh mẽ sang mô hình tăng trưởng dựa trên công nghệ và đổi mới sáng tạo. Ở lĩnh vực xã hội, tỉnh đặt mục tiêu chỉ số phát triển con người (HDI) đạt 0,72; tuổi thọ trung bình đạt 75,5 tuổi; 100% thôn, tổ dân phố có nhà văn hóa, khu thể thao đạt chuẩn. Đây là minh chứng cho định hướng phát triển toàn diện, lấy con người làm trung tâm.

Tầm nhìn đến năm 2050, Tuyên Quang hướng tới trở thành tỉnh phát triển, thu nhập cao; tự cường, tự tin trong kỷ nguyên mới, phồn vinh và hạnh phúc. Đồng thời, tỉnh định vị là trung tâm kết nối giao thương giữa Việt Nam, các nước ASEAN với thị trường Trung Quốc. Để hiện thực hóa mục tiêu, Tuyên Quang tập trung triển khai mô hình không gian kinh tế: “Một trục - Hai cực - Ba vùng - Bốn hành lang - Năm trụ cột”.

Trục động lực phát triển kết nối liên vùng từ Khu kinh tế cửa khẩu Thanh Thủy, đô thị Hà Giang đến cao tốc Nội Bài - Lào Cai, đóng vai trò kết nối dọc các đô thị, công nghiệp, logistics và du lịch… Hai cực phát triển: Cực phía Bắc (Khu kinh tế cửa khẩu Thanh Thủy - đô thị Hà Giang) tập trung phát triển kinh tế cửa khẩu, đô thị, du lịch…; cực phía Nam (đô thị Tuyên Quang và phụ cận) làm hạt nhân tăng trưởng kinh tế đô thị, công nghiệp, dịch vụ, đồng thời là trung tâm giao thương của tỉnh với các tỉnh trong vùng, cả nước và quốc tế.

Ba vùng kinh tế: Vùng Tây Bắc: Phát triển kinh tế cửa khẩu, thương mại biên mậu, du lịch sinh thái và nông lâm nghiệp. Vùng Đông Bắc: Tập trung vào kinh tế du lịch bản sắc và nông - công nghiệp chế biến. Vùng phía Nam: Vùng động lực tăng trưởng, phát triển công nghiệp, dịch vụ, logistics và đô thị. Bốn hành lang kinh tế: Bao gồm các tuyến kết nối ngang (QL4, QL4C, QL279, QL37) và hành lang xanh kết nối các khu di tích lịch sử, khu du lịch, danh thắng và Công viên địa chất toàn cầu UNESCO Cao nguyên đá Đồng Văn. Năm trụ cột phát triển gồm: Hạ tầng giao thông, phát triển đô thị, kinh tế đô thị; du lịch bản sắc; chuỗi nông - công nghiệp đặc sản; kinh tế cửa khẩu, logistics; kinh tế số, thông minh…

Từ một vùng đất chiến khu giàu truyền thống cách mạng, Tuyên Quang đã và đang vươn mình mạnh mẽ, từng bước khẳng định vị thế trong khu vực. Trên nền tảng truyền thống lịch sử, với những thành tựu đã đạt được và định hướng phát triển rõ ràng, Tuyên Quang đang vững tin bước vào chặng đường của đổi mới sâu rộng, hội nhập mạnh mẽ và phát triển bền vững trong kỷ nguyên mới.